Wszystko, co powinieneś wiedzieć o wykładzinach ESD

Artykuły na Styczeń 23, 2017

Skrót „ESD” oznacza wyładowanie elektrostatyczne. ESD to gwałtowny przeskok elektryczności pomiędzy dwoma naładowanymi elektrycznie obiektami. Transfer elektronów z jednej powierzchni na drugą może być spowodowany chodzeniem, pocieraniem, ślizganiem, lub rozdzieleniem materiału. Aby wytworzyć ładunek elektrostatyczny, wystarczy przejść po dywanie lub dotknąć ubrania drugiej osoby. Czasami dotykamy metalowej klamki i – auć! – czujemy lekkie porażenie! Ładunki elektrostatyczne powstają na wielu różnych powierzchniach, a przepływu prądu elektrycznego nie widać – jest to niewidoczne zagrożenie.

Wyladowanie elektrostatyczne

W wielu zakładach produkcyjnych (m.in. w fabrykach części elektronicznych czy w centrach danych z komputerami typu mainframe) należy zachować szczególną ostrożność ze względu na pojawiające się niekontrolowane wyładowania elektrostatyczne. Mogą one powodować poważne, często nieodwracalne uszkodzenia. A chronić należy nie tylko komponenty elektroniczne. Co ważne –przed wyładowaniami należy chronić przede wszystkim pracowników. W przypadku materiałów łatwopalnych, na przykład chemikaliów lub gazów, zachodzi również ryzyko zapłonu wskutek kontaktu z iskrą elektryczną.

Wyładowania elektrostatyczne są problemem w wielu branżach, dlatego tak ważne jest wyposażenie miejsc pracy w wykładziny ESD lub wykładziny dyssypacyjne. Produkty te ułożone na podłodze lub stole warsztatowym zapewniają skuteczną ochronę wrażliwych urządzeń i personelu przed ESD. Pozwalają one na uziemienie ładunku elektrostatycznego. W tym celu wykładziny powinny mieć właściwości „dyssypacyjne” lub „przewodzące”, a uziemienie jest możliwe dzięki urządzeniom dodawanym do mat w postaci przewodów uziemiających lub opasek antystatycznych na buty i na rękę. Wykładziny przewodzące często wykorzystywane są na powierzchniach roboczych, ponieważ zapewniają szybkie i skuteczne odprowadzenie ładunku elektrostatycznego od urządzenia. Należy wystrzegać się wykładzin opisanych jako „izolujące”, ponieważ nie chronią one przed ESD.

Przykładami wykładzin antystatycznych do powierzchni roboczych w ofercie COBA Europe są Benchstat i HR Matting. Obie wykładziny są dyssypacyjne i zawierają wewnętrzną warstwę przewodzącą, która chroni urządzenia w stopniu odpowiadającym lub przekraczającym wymagania normy IEC51349-5-1 w zakresie oporu elektrycznego.



W materiałach dotyczących wykładzin ESD bardzo często pojawia się symbol Ω, czyli om. W omach mierzy się opór elektryczny (jest to jednostka oporu), podaje się go w jednostkach: kilomy (KΩ), megaomy (MΩ) i gigaomy (GΩ). Opór jest mierzony jako opór powierzchniowy, wyrażony w omach na jednostkę kwadratową powierzchni.

Maty podłogowe ESD produkuje się głównie z winylu lub gumy. Mata może być wykonana z dwóch lub trzech materiałów ułożonych warstwowo, także z wewnętrzną warstwą przewodzącą.

Ladunek elektrostatyczny

Dobranie odpowiedniego produktu dla danego miejsca jest bardzo ważne. Wykładzin ESD nie należy mylić z gumową wykładziną izolacyjną. Istnieje również różnica między wykładziną dyssypacyjną i antystatyczną. Niektóre produkty są opisywane jako „antystatyczne”, natomiast inne jako „dyssypacyjne”. Określenia te nie są synonimami. Wg wytycznych CFA, wykładziny antystatyczne „ograniczają wytwarzanie napięcia w ciele, a tym samym zmniejszają ryzyko porażenia”, jednakże „nie oznacza to, że produkt posiada właściwości dyssypacyjne lub przewodzące”.

Przykładem maty podłogowej ESD jest COBAstat. Chroni ona przed wyładowaniami elektrostatycznymi, a ponadto cechuje się doskonałymi właściwościami przeciwzmęczeniowymi, zapewniając wysoki komfort stania pracownikom, którzy muszą pozostawać w tej pozycji przez większość dnia pracy. Najwyższą skutecznością odznacza się, czy stosuje się ją w połączeniu z przewodem uziemiającym. Wykładzina ta nadaje się do każdego środowiska, w którym występuje ryzyko gromadzenia się ładunków elektrostatycznych. W naszej ofercie znajduje się również mata podłogowa ESD Senso Dial, wyposażona w powierzchnię antypoślizgową, która stanowi połączenie maty ESD i przeciwzmęczeniowej.

Krótko mówiąc, wybierając matę ESD należy dokładnie sprawdzić wymagania środowiska pracy i zapoznać się z klasyfikacją oporu elektrycznego. Należy także zadbać o wszystkie akcesoria niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania mat ESD oraz dopilnować ich prawidłowego uziemienia. Ochrona urządzeń wrażliwych na wyładowania elektrostatyczne musi być zgodna z międzynarodowymi normami ochrony elektrostatycznej, takimi jak IEC 61340-5-1.

Aby dowiedzieć się więcej o naszych wykładzinach ESD, prosimy o kontakt z naszym zespołem pod nr. +48 698 498 484.